Przejdź do treści
Centrum Terapii Kobiet Logo
Pomoc w walce z uzależnieniem

Palimpsest alkoholowy — dlaczego urywa się film po alkoholu

Zaktualizowano Pomoc w walce z uzależnieniem

Niemal każde zjawisko ma swoją nazwę. Nie inaczej jest z urwanym filmem — elegancko nazywa się to palimpsestem, po angielsku blackoutem, albo amnezją alkoholową.

Do ośrodków odwykowych trafiają kobiety w każdym wieku i wszystkim im palimpsest nie jest obcy. Warto wiedzieć, co ta luka w pamięci naprawdę oznacza.

Czym jest palimpsest?

Urwany film to niemożność przypomnienia sobie danego zdarzenia, a czasem całej pory dnia po spożyciu alkoholu. Niejedna kobieta kojarzy takie doświadczenie — choć palimpsest przytrafia się również po lekach uspokajających czy innych substancjach.

Poniższa tabela zbiera najważniejsze fakty:

Fakt o palimpseścieCo oznacza
Inne nazwyBlackout, urwany film, amnezja alkoholowa
Na czym polegaBrak możliwości odtworzenia zdarzenia lub całej pory dnia
MechanizmGwałtowny wzrost stężenia alkoholu we krwi zaburza odtwarzanie pamięci
Co pokazuje EEGInną aktywność pobudzania i hamowania — kora czołowa i móżdżek
Kiedy występujeJako element upojenia alkoholowego, ale też po lekach uspokajających
Co oznacza dla ciebieSygnał ostrzegawczy, przy którym wiele osób się opamiętuje

Dlaczego urywa się film?

Badania elektroencefalograficzne pokazują, że osoby doznające blackoutu charakteryzują się inną aktywnością pobudzania i hamowania mózgu. Konkretnie chodzi o pracę kory czołowej i móżdżku.

Kluczowy jest jednak nie sam fakt picia, lecz jego tempo: to gwałtowny wzrost stężenia alkoholu we krwi prowadzi do anomalii w odtwarzaniu pamięci. Mózg po prostu przestaje zapisywać.

Palimpsest a upojenie alkoholowe

Palimpsest często występuje jako jeden z elementów upojenia alkoholowego — można wręcz powiedzieć, że jest jego wynikiem.

Według polskiego kodeksu karnego z 1997 roku nietrzeźwość to stan, w którym:

  • zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila,
  • albo zawartość alkoholu w 1 dm³ wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg.

Urwany film jako sygnał ostrzegawczy

To najważniejsza część tego wpisu. Amnezja alkoholowa nie jest zwykłą luką w pamięci — jest sygnałem, że dzieje się coś złego.

W klasycznym modelu faz alkoholizmu pojawienie się luk pamięciowych oznacza fazę ostrzegawczą — czyli moment, w którym najwyższy czas na leczenie. Piszemy o tym we wpisie o fazach alkoholizmu według Jellinka.

Dla wielu pacjentek wystąpienie luki pamięciowej było wręcz momentem opamiętania — chwilą, w której musiały przyznać przed sobą, że dzieje się coś niedobrego. Często jest to pierwszy sygnał poważnego problemu z nałogiem.

18 zdań, które zdradzają problem alkoholowy

A oto inne sygnały. Jeśli często wypowiadasz te zdania, problem alkoholowy prawdopodobnie cię dotyczy:

  • To już naprawdę ostatnie piwo.
  • Nie mogłam odmówić znajomym.
  • Było zimno, więc musiałam się rozgrzać.
  • Wypiłam lampkę na lepszy humor.
  • Wypiłam może dziesięć piw, ale wszystkie bezalkoholowe.
  • No to chlup, na odwagę!
  • Wypiję tylko jedną lampkę wina, aby zrelaksować się po pracy.
  • Jak nie będzie wódki, to nie będzie wesela.
  • Zrobię to jutro, a teraz napiję się wina.
  • Małpka to nic takiego, jest malutka, zabiorę ją w torebce do pracy i nikt nie zauważy.
  • Terapia nie jest mi potrzebna, piję tylko dla poprawy humoru.
  • Piję, bo nie umiem odmówić.
  • Na sucho nie dam rady, muszę wziąć coś dodającego energii.
  • Alkohol obudzi we mnie wenę.
  • Lubię poznawać nowych znajomych, ale tylko wtedy, kiedy jestem po jednym drinku.
  • Po alkoholu jestem atrakcyjniejsza towarzysko.
  • Tyle mam problemów, muszę się napić.
  • Może i pokłóciłam się z koleżanką, ale wypiłam tylko jednego drinka, więc nie widzę związku.

Zauważ, co je łączy: każde z nich jest usprawiedliwieniem. To działają mechanizmy obronne nałogu — więcej o nich piszemy we wpisie o samooszukiwaniu się w nałogu.

Jeśli rozpoznajesz siebie w tych zdaniach, sprawdź też 10 sygnałów alkoholizmu u kobiet albo od razu skontaktuj się z naszym ośrodkiem i poznaj naszą terapię alkoholizmu.

Najczęściej zadawane pytania

Czym jest palimpsest?
To fachowa nazwa urwanego filmu, czyli amnezji alkoholowej — niemożności przypomnienia sobie zdarzenia, a czasem całej pory dnia po spożyciu alkoholu. Po angielsku określa się go jako blackout.
Dlaczego po alkoholu urywa się film?
Powodem jest gwałtowny wzrost stężenia alkoholu we krwi, który prowadzi do anomalii w odtwarzaniu pamięci. Badania EEG pokazują u takich osób inną aktywność pobudzania i hamowania mózgu, zwłaszcza w korze czołowej i móżdżku.
Czy urwany film oznacza alkoholizm?
Sam w sobie nie stawia diagnozy, ale jest poważnym sygnałem ostrzegawczym. W klasycznym modelu faz alkoholizmu luki pamięciowe oznaczają fazę ostrzegawczą — moment, w którym najwyższy czas rozpocząć leczenie.
Ile promili oznacza nietrzeźwość?
Według polskiego kodeksu karnego z 1997 roku nietrzeźwość to stan, w którym zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo zawartość alkoholu w 1 dm³ wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg.
Czy palimpsest zdarza się po lekach?
Tak. Urwany film przytrafia się nie tylko po alkoholu, ale również po lekach uspokajających i nasennych oraz innych substancjach psychoaktywnych. To równie poważny sygnał ostrzegawczy jak przy alkoholu.

Chętnie odpowiemy na wszystkie Wasze pytania