
Terapia lekomanii
Program dla kobiet uzależnionych od leków nasennych, uspokajających i przeciwbólowych, z monitorowanym obniżaniem dawek i przygotowaniem do dalszego leczenia.
- Program terapii lekowej/narkotykowej: wprowadzenie do leczenia długoterminowegood 6 tygodniod 17 000 zł
- Bez skierowania
- Możliwe raty
- Wyłącznie dla kobiet
- Termin ustalany telefonicznie
Czynne codziennie, 7 dni w tygodniu

Terapia lekomanii
Leczenie lekomanii zaczyna się od lekarza, który ocenia, jak bezpiecznie zmniejszać dawkę leku. Dawkę obniża się potem stopniowo, czasem najpierw na detoksie w szpitalu, a równolegle trwa psychoterapia, która uczy radzić sobie bez tabletek z lękiem, bezsennością i napięciem. W Centrum Terapii Kobiet w Międzyrzeczu Górnym koło Bielska-Białej prowadzimy stacjonarny program dla kobiet uzależnionych od leków nasennych, uspokajających i przeciwbólowych, także tych przepisanych przez lekarza. Program trwa od 6 tygodni, a przez cały ten czas mieszkasz w ośrodku, wśród samych kobiet.
Lekomania, czyli uzależnienie od leków, często zaczyna się od tabletki przepisanej z ważnego powodu. Z czasem dawka przestaje wystarczać, a po jej pominięciu wracają lęk, bezsenność albo ból. Niżej opisujemy po kolei, jak przebiega leczenie, dlaczego leku nie odstawia się z dnia na dzień i jak wygląda program w naszym ośrodku.
Spis treści
- 1.Jak wygląda leczenie lekomanii?
- 2.Dlaczego nie wolno nagle odstawić leków?
- 3.Detoks lekowy i stopniowe obniżanie dawki
- 4.Psychoterapia w leczeniu lekomanii
- 5.Program terapii lekomanii w naszym ośrodku
- 6.Leczenie po odstawieniu leków
- 7.Lekomania: objawy i przyczyny w skrócie
- 8.Warsztaty dla rodziny i bliskich
- 9.Pytania o terapię lekomanii
Jak wygląda leczenie lekomanii?
Leczenie lekomanii ma kilka etapów, które częściowo na siebie zachodzą: ocenę u lekarza, stopniowe obniżanie dawki, psychoterapię i dalsze leczenie po odstawieniu leku. Terapia zaczyna się więc, zanim weźmiesz ostatnią tabletkę, i trwa także po niej.
- Ocena u lekarza. Lekarz pyta, jakie leki bierzesz, w jakiej dawce, jak często i od jak dawna, o inne choroby, alkohol i inne substancje oraz o to, jak przebiegały wcześniejsze próby odstawienia. Na tej podstawie decyduje, czy dawkę można zmniejszać ambulatoryjnie, czy potrzebny jest detoks w szpitalu.
- Stopniowe obniżanie dawki. Dawkę zmniejsza się małymi krokami, według planu, który lekarz zwalnia, gdy objawy odstawienia stają się trudne do zniesienia.
- Psychoterapia, indywidualna i grupowa. Zajmuje się tym, co lek uciszał, i uczy innych sposobów radzenia sobie z lękiem, bezsennością i stresem.
- Leczenie po odstawieniu. Kontrola u lekarza, terapia długoterminowa i grupy wsparcia mają ułatwić utrzymanie abstynencji, gdy przychodzi stres albo objawy odstawienia, które utrzymują się jeszcze miesiącami.
W naszym ośrodku prowadzimy dalsze, monitorowane obniżanie dawek razem z psychoterapią i przygotowujemy do leczenia długoterminowego. Program jest przeznaczony dla kobiet po detoksie lekowym.
Dlaczego nie wolno nagle odstawić leków?
Nagłe odstawienie leku, który bierzesz od dawna, może wywołać ciężkie objawy odstawienia. Amerykańska agencja FDA (2020) ostrzega, że nagłe przerwanie albo zbyt szybkie zmniejszenie dawki benzodiazepin, czyli leków takich jak alprazolam, lorazepam czy diazepam, może wywołać drgawki zagrażające życiu. Wśród ciężkich objawów odstawienia FDA wymienia też majaczenie, omamy, depresję i myśli samobójcze. Zależność fizyczna od tych leków może pojawić się już po kilku dniach lub tygodniach regularnego brania, także w dawkach zaleconych przez lekarza.
Podobna zasada obowiązuje przy innych lekach. Brytyjskie wytyczne NICE (2022) obejmują opioidowe leki przeciwbólowe, benzodiazepiny, leki nasenne z grupy Z (na przykład zolpidem i zopiklon), gabapentynoidy (pregabalinę i gabapentynę) oraz leki przeciwdepresyjne. Zalecają, by żadnego z nich nie odstawiać nagle, chyba że zmusza do tego wyjątkowa sytuacja medyczna, na przykład poważne działanie niepożądane.
Do rozmowy z lekarzem nie zmieniaj więc dawek sama i nie wyrzucaj tabletek. Jeśli po odstawieniu albo zmniejszeniu dawki pojawią się drgawki, splątanie lub omamy, dzwoń pod 112. Jeśli w trakcie odstawiania przychodzą myśli o odebraniu sobie życia, zadzwoń pod 800 70 2222 (Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym, bezpłatnie, całą dobę).
Detoks lekowy i stopniowe obniżanie dawki
Dawkę leku zmniejsza się małymi krokami, według planu, który lekarz układa dla konkretnej osoby. Według wspólnych wytycznych Amerykańskiego Towarzystwa Medycyny Uzależnień (ASAM) i innych towarzystw medycznych z 2025 r. pierwsze redukcje benzodiazepin to zwykle 5-10% dawki co 2-4 tygodnie, a tempo nie powinno przekraczać 25% co 2 tygodnie. Lekarz może też zamienić lek krótko działający na równoważną dawkę leku działającego dłużej.
Plan nie jest sztywny. NICE (2022) zaznacza, że odstawianie bywa trudne i może trwać kilka miesięcy lub dłużej. Gdy po kolejnej redukcji pojawiają się nowe, uciążliwe objawy, lekarz odkłada następny krok, zmniejsza go albo wraca do poprzedniej dawki. Celem nie zawsze jest całkowite odstawienie: czasem wystarcza zejście do dawki, przy której ryzyko przestaje przeważać nad korzyściami.
Większość osób może odstawiać benzodiazepiny ambulatoryjnie, czyli mieszkając w domu i regularnie spotykając się z lekarzem. Leczenie w szpitalu albo pod stałą opieką medyczną wytyczne ASAM zalecają wtedy, gdy ryzyka nie da się bezpiecznie opanować w domu, na przykład przy ciężkich objawach odstawienia albo zagrożeniu drgawkami. Taki pobyt nazywa się potocznie detoksem lekowym albo odtruciem. Na NFZ detoks odbywa się w szpitalu i wymaga skierowania od lekarza.
Psychoterapia w leczeniu lekomanii
Psychoterapia zajmuje się tym, co lek uciszał: lękiem, bezsennością, napięciem albo trudnymi emocjami, i uczy radzić sobie z nimi bez tabletek. Samo odstawienie leku tego nie zmienia, dlatego wytyczne ASAM (2025) zalecają, by w trakcie odstawiania benzodiazepin proponować terapię poznawczo-behawioralną (CBT), a osobom z bezsennością jej odmianę CBT-I. NICE (2022) zaleca rozważenie grupowej terapii poznawczo-behawioralnej.
Przegląd Cochrane z 2015 r. objął 25 badań z udziałem 1666 osób. Osoby, które oprócz stopniowego odstawiania miały terapię poznawczo-behawioralną, częściej nie brały już benzodiazepin w ciągu czterech tygodni po leczeniu i po trzech miesiącach niż osoby, które tylko zmniejszały dawkę. Przy dłuższej obserwacji efekt był mniej pewny.
Jeśli lekomanii towarzyszy depresja albo zaburzenia lękowe, leczy się je równolegle z odstawianiem. Wytyczne ASAM i NICE zalecają, by w trakcie odstawiania nie zostawiać bez leczenia choroby, z powodu której lek został przepisany.
Program terapii lekomanii w naszym ośrodku
W Centrum Terapii Kobiet prowadzimy program lekowo-narkotykowy, który jest wprowadzeniem do leczenia długoterminowego. Trwa od 6 tygodni i kosztuje od 17 000 zł. Jest przeznaczony dla kobiet po detoksie lekowym, które nadal potrzebują obniżania dawek i chcą zbudować motywację do dalszego leczenia. Przyjmujemy wyłącznie kobiety, a skierowanie nie jest potrzebne.
Program obejmuje:
- diagnozę problemu i konsultacje medyczne w trakcie pobytu,
- opracowanie i monitorowanie planu obniżania lub odstawiania leków,
- terapię indywidualną i grupową oraz pomoc psychologa,
- warsztaty 12 Kroków AA,
- odbudowę poczucia własnej wartości, relacji z ludźmi i umiejętności radzenia sobie w codziennym życiu,
- pomoc w wyborze ośrodka leczenia długoterminowego i budowanie siatki wsparcia na czas po wyjściu,
- rozwój duchowy i emocjonalny.
Przykładowy dzień w ośrodku: o 10:00 terapia grupowa, po obiedzie terapia grupowa albo warsztaty 12 Kroków, o 16:30 terapia indywidualna, potem terapia zajęciowa lub arteterapia, a wieczorem spotkanie społeczności, bilans dnia albo mityng AA.
Leczenie po odstawieniu leków
Po ostatniej tabletce leczenie trwa dalej, bo objawy odstawienia i dawne nawyki nie znikają od razu. Według FDA (2020) część objawów, takich jak lęk, bezsenność, obniżony nastrój i kłopoty z myśleniem, może utrzymywać się dłużej niż 4-6 tygodni po odstawieniu benzodiazepin, nawet do 12 miesięcy. Wytyczne ASAM (2025) zwracają uwagę, że osobom, które długo radziły sobie lekiem ze stresem i lękiem, trudno potem do niego nie wracać, i zalecają dalszą kontrolę po zakończeniu odstawiania oraz wsparcie, na przykład terapię albo grupy wsparcia.
Jeśli obniżanie dawki nie zakończy się w czasie pobytu, trzeba je kontynuować pod opieką lekarza po powrocie do domu. Wytyczne ASAM zalecają, by po wypisie ze szpitala lub ośrodka, w którym zmniejszano dawkę, pierwsza wizyta kontrolna u lekarza odbyła się najlepiej w ciągu 7 dni. Co przygotowujemy z tobą na czas po wyjściu z ośrodka, opisujemy niżej, w pytaniach o terapię lekomanii.
Lekomania: objawy i przyczyny w skrócie
Lekomania to potoczna nazwa uzależnienia od leków, najczęściej uspokajających, nasennych i przeciwbólowych. Według klasyfikacji ICD-10 Światowej Organizacji Zdrowia lekarz rozpoznaje uzależnienie, gdy w ciągu ostatniego roku wystąpiły razem co najmniej trzy z sześciu objawów: silna potrzeba albo przymus brania, trudność w kontrolowaniu, kiedy i ile się bierze, objawy odstawienia, tolerancja, czyli potrzeba coraz większych dawek, zaniedbywanie innych przyjemności i zainteresowań oraz branie mimo wyraźnych szkód.
Uzależnienie często zaczyna się od leku, który ktoś bierze dłużej, niż zakładało leczenie, albo którym zaczyna uciszać stres i lęk. Leki uspokajające częściej dostają kobiety: w analizie amerykańskich recept z 2008 r. odsetek kobiet biorących benzodiazepiny był prawie dwa razy wyższy niż odsetek mężczyzn (Olfson i in., JAMA Psychiatry 2015).
Objawy, także te widoczne dla rodziny, opisujemy w artykule „Jak objawia się lekomania?”, przyczyny w artykule „Przyczyny lekomanii”, a dane o tym, kto i w jakim wieku sięga po leki, w artykule „Lekomanka: kim jest i w jakim wieku uzależnia się od leków”. Odstawianie leków uspokajających i nasennych krok po kroku opisuje artykuł „Uzależnienie od leków uspokajających i nasennych: jak odstawić”. Wszystkie cztery znajdziesz niżej, w sekcji Powiązane artykuły.
Warsztaty dla rodziny i bliskich
Dla rodzin i bliskich kobiet, które leczą się w ośrodku, prowadzimy cykliczne warsztaty psychoedukacyjne. Można w nich uczestniczyć również online.
Bliscy mogą też szukać pomocy dla siebie. Na NFZ osoby współuzależnione, czyli bliscy osoby uzależnionej, korzystają z poradni leczenia uzależnień bez skierowania. Jak rozmawiać z kimś, kto bierze za dużo leków, opisujemy w artykule o objawach lekomanii.
Pytania o terapię lekomanii
Jak wygląda leczenie lekomanii w ośrodku?
Leczenie lekomanii łączy stopniowe obniżanie dawek pod kontrolą lekarza z terapią indywidualną i grupową. Dla kobiet uzależnionych od leków prowadzimy osobny program lekowo-narkotykowy, który trwa od 6 tygodni. Przez cały ten czas mieszkasz w ośrodku, wśród samych kobiet. Program obejmuje diagnozę, konsultacje medyczne, pomoc psychologa, warsztaty 12 Kroków AA i plan obniżania lub odstawiania leków, który opracowujemy i monitorujemy. Leczymy uzależnienie od leków nasennych, uspokajających i przeciwbólowych, także tych przepisanych przez lekarza.
Ile kosztuje terapia lekomanii?
Program lekowo-narkotykowy kosztuje od 17 000 zł i trwa od 6 tygodni. Zanim ustalimy termin, terapeuta pyta o przyjmowane leki i dotychczasowe leczenie, a potem proponuje długość pobytu. Termin rezerwujesz bezzwrotną zaliczką 3000 zł, którą odliczamy od ceny pobytu. Koszt możesz rozłożyć na raty medyczne MediRaty albo złożyć wniosek o dofinansowanie do Fundacji na Rzecz Pomocy Kobietom. Zobacz cennik wszystkich programów
Czy leczenie lekomanii jest bezpłatne na NFZ?
Tak. Na NFZ leczenie uzależnienia od leków jest bezpłatne, co gwarantuje ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii (art. 26 ust. 5). Obejmuje ona także uzależnienie od leków przyjmowanych w celach medycznych, w tym przepisanych przez lekarza, jeśli zawierają środki odurzające lub substancje psychotropowe (art. 4 pkt 15). Do poradni leczenia uzależnień idziesz bez skierowania. Na detoks, oddział dzienny i oddział całodobowy potrzebujesz skierowania od lekarza. Nasz ośrodek jest prywatny: pobyt jest płatny, a skierowanie nie jest potrzebne. NFZ czy prywatnie: porównanie
Czy przed przyjazdem muszę przejść detoks lub odstawić leki?
Program lekowo-narkotykowy jest przeznaczony dla kobiet po detoksie lekowym. Nie musisz jednak przyjechać już bez leków: program jest dla kobiet, które nadal potrzebują obniżania dawek, i ten etap prowadzimy u nas. Do przyjazdu nie zmieniaj dawek na własną rękę. Nagłe odstawienie benzodiazepin albo zbyt szybkie zmniejszanie dawki może wywołać drgawki groźne dla życia (FDA, 2020), a wytyczne NICE (2022) zalecają obniżać dawkę powoli, krok po kroku. Na detoks w ramach NFZ potrzebujesz skierowania od lekarza. W stanie nagłym dzwoń pod 112.
Jak wygląda odstawianie leków w czasie pobytu?
Dawki zmniejszamy stopniowo, według planu, który opracowujemy i monitorujemy w ośrodku. Plan może prowadzić do niższej dawki albo do całkowitego odstawienia leku, a w trakcie pobytu masz konsultacje medyczne. Leki przywozisz na cały pobyt w oryginalnych opakowaniach, z zaleceniami lekarza. Oddajesz je w depozyt i przyjmujesz pod kontrolą personelu. Według wytycznych NICE (2022) odstawianie bywa trudne i może trwać kilka miesięcy lub dłużej. Jak bezpiecznie odstawić leki uspokajające i nasenne
Co dzieje się po zakończeniu programu lekowego?
Leczenie trwa dalej, bo program lekowo-narkotykowy jest wprowadzeniem do terapii długoterminowej. Jeszcze w trakcie pobytu pomagamy ci wybrać ośrodek, w którym będziesz ją kontynuować, i zbudować siatkę wsparcia do trzeźwienia. Wychodzisz z wykazem mitingów AA, zaleceniami na wyjście i kontaktem do osoby, która wesprze cię w miejscu zamieszkania. Bezpłatną terapię możesz też podjąć w poradni leczenia uzależnień na NFZ, bez skierowania. Absolwentki, którym trudno utrzymać abstynencję, mogą wrócić do nas na terapię nawrotową.
Czy kobieta z Warszawy lub innego miasta może leczyć lekomanię w waszym ośrodku?
Tak. Przyjmujemy kobiety z całej Polski, także z Warszawy, Krakowa czy Podkarpacia. Ośrodek leży w Międzyrzeczu Górnym, około 10 km od centrum Bielska-Białej. Skierowanie nie jest potrzebne, a termin i godzinę przyjęcia ustalasz przez telefon. Dzwonić można codziennie od 8:00 do 20:00. Bliscy mogą cię odwiedzać w niedziele od 10:00 do 17:00, od drugiej niedzieli pobytu, a w warsztatach dla rodzin mogą brać udział także online. Dojazd z Warszawy i leczenie po powrocie
Powiązane artykuły

Pomoc w walce z uzależnieniem ·
Jak objawia się lekomania? Objawy uzależnienia od leków

Problemy społeczne ·
Przyczyny lekomanii: skąd się bierze uzależnienie od leków

Uzależnienia ·
Uzależnienie od leków uspokajających i nasennych: jak odstawić

Problemy społeczne ·
