Przejdź do treści
Centrum Terapii Kobiet Logo
Terapia współuzależnienia

Terapia współuzależnienia

warsztaty i konsultacje

Pomoc dla żon, matek, córek i sióstr osób uzależnionych. Nie musisz mieć własnego nałogu. Nie musisz też przyjeżdżać, bo w warsztatach można uczestniczyć również online.

Jak wyglądają warsztaty dla rodzin

  • Bez skierowania
  • Możliwe raty
  • Wyłącznie dla kobiet
  • Termin ustalany telefonicznie

Czynne codziennie, 7 dni w tygodniu

Terapia współuzależnienia

Terapia współuzależnienia

Współuzależnienie to stan psychiczny oraz emocjonalny, który dotyka osoby żyjące w bliskiej relacji z osobą uzależnioną, najczęściej od alkoholu, narkotyków, hazardu lub innych nałogów. Osoba współuzależniona podporządkowuje swoje myśli, uczucia i zachowania potrzebom oraz problemom osoby uzależnionej, często zaniedbując własne potrzeby i granice. Z czasem prowadzi to do utraty poczucia własnej wartości, chronicznego stresu, lęku i problemów zdrowotnych.

Współuzależnienie: problem, którego łatwo nie zauważyć

Współuzależnienie to nie tylko reakcja na chorobę alkoholową partnera, ale przede wszystkim sposób funkcjonowania emocjonalnego, zespół zachowań, przekonań i emocji, który wykształca się w długotrwałej relacji z osobą uzależnioną. W ujęciu psychologicznym oznacza ono przejmowanie odpowiedzialności za emocje, zachowania i życie drugiego człowieka, przy jednoczesnym zaniedbywaniu siebie. Bywa nazywane „chorobą relacji z samym sobą”, bo współuzależniona kobieta traci zdolność do odczuwania, zaufania i opieki nad sobą.

Charakterystyczne cechy współuzależnienia obejmują:

  • nadmierną koncentrację na innych,
  • zaprzeczanie własnym emocjom,
  • trudności w stawianiu granic,
  • niskie poczucie wartości,
  • kompulsywną potrzebę kontroli,
  • wstyd i lęk przed odrzuceniem.

Współuzależnienie a dzieciństwo w rodzinie z alkoholem (DDA)

W nurcie DDA (Dorosłych Dzieci Alkoholików) współuzależnienie rozumiane jest jako powielony wzorzec przetrwania z dzieciństwa. Ten mechanizm miał chronić przed chaosem i bólem w rodzinie alkoholowej, a w dorosłym życiu staje się źródłem cierpienia. Dziecko wychowane w domu, gdzie dominowały uzależnienie, przemoc emocjonalna lub brak stabilności, często uczy się, że na miłość trzeba zasłużyć, że trzeba kontrolować innych, żeby nie czuć lęku, że własne potrzeby się nie liczą, a cisza i napięcie są czymś „normalnym”.

W dorosłym życiu te przekonania zamieniają się w nieświadomy wzorzec relacyjny: kobieta z DDA często wybiera partnerów, którzy wymagają „ratowania”, i powtarza dramat znany z domu. To cierpienie staje się centralnym punktem życia: źródłem sensu, tożsamości i usprawiedliwieniem dla rezygnacji z siebie.

Co przeżywa kobieta współuzależniona?

Współuzależnienie jest emocjonalnym więzieniem, zbudowanym z lęku, nadziei i poczucia winy. Ma wiele twarzy, od cichego cierpienia po perfekcyjne maski.

1. Emocjonalny chaos

Lęk, wstyd, złość i nadzieja przeplatają się jak w kalejdoskopie. Uczucia są intensywne, ale trudne do zrozumienia. Wewnętrzny głos mówi: „Jeśli tylko bardziej się postaram, on się zmieni.” Każdy dzień staje się przewidywaniem nastroju partnera. Lęk o to, czy dziś będzie pił, wróci do domu, wybuchnie złością, staje się tłem codzienności.

2. Wypalenie i pustka

Życie podporządkowane partnerowi, jego nastrojom, nawrotom i obietnicom prowadzi do utraty sensu. Kobieta przestaje wiedzieć, kim jest poza tą relacją. Nie wie już, co lubi, czego chce, o czym marzy. Cała jej energia skupiona jest na nim: by przestał pić, by był szczęśliwy, by ich związek przetrwał. Po latach życia w napięciu kobieta przestaje rozpoznawać swoje emocje. Nauczyła się je tłumić, by przetrwać. Często czuje tylko pustkę albo nadmierne pobudzenie.

3. Poczucie winy i obowiązku

Kobieta współuzależniona często czuje się winna cudzego picia: że za mało się starała, że coś zrobiła nie tak, że gdyby była lepszą żoną, matką czy córką, on by przestał. Z poczucia winy rodzi się poczucie obowiązku. Przejmuje jego sprawy, tłumaczy go przed rodziną i w pracy, spłaca długi, pilnuje, żeby dom działał mimo wszystko. Odpoczynek albo myślenie o sobie wydaje się jej egoizmem. Tymczasem nikt nie odpowiada za cudze uzależnienie, a branie na siebie skutków picia często tylko odsuwa moment, w którym osoba pijąca zobaczy problem.

4. Wstyd i tajemnica

Nie mówi nikomu o tym, co dzieje się w domu. Nosi maskę „silnej kobiety”, a w środku czuje się bezradna. Czuje się „silna” dla innych, a słaba dla siebie.

5. Złudna kontrola

Kobieta współuzależniona podejmuje próby ratowania: ukrywa alkohol, tłumaczy partnera, manipuluje sytuacjami, by uniknąć katastrofy. Ale każda taka próba kończy się jeszcze większym poczuciem porażki.

Współuzależnienie to błędne koło emocji: wstyd, złość, lęk, nadzieja, rezygnacja.

Jak wygląda wychodzenie ze współuzależnienia?

Wyjście ze współuzależnienia to proces zdrowienia, nie decyzja podjęta jednego dnia. Wymaga odwagi, wsparcia i konfrontacji z bolesną prawdą: „nie jestem odpowiedzialna za życie innej osoby, ale jestem odpowiedzialna za swoje”.

1. Uznanie problemu

Pierwszym krokiem jest przyznanie, że relacja jest toksyczna, a wzorce z dzieciństwa nadal rządzą dorosłym życiem. W DDA mówi się o odzyskiwaniu świadomości, czyli dostrzeganiu, że to, co było „normalne”, wcale nie było zdrowe.

2. Psychoterapia DDA / współuzależnienia

Terapia indywidualna i grupowa pomaga:

  • odkryć źródła lęku i poczucia winy,
  • rozpoznać mechanizmy kontroli i zaprzeczania,
  • nauczyć się wyrażać emocje i stawiać granice,
  • zbudować poczucie własnej wartości nie oparte na roli „ratowniczki”.

3. Budowanie nowej tożsamości

Zdrowienie to proces uczenia się siebie od nowa: swoich uczuć, pragnień, potrzeb. Kobieta przestaje być „czyjąś podporą” i staje się sobą.

4. Wsparcie grupowe

Spotkania z innymi osobami współuzależnionymi dają poczucie zrozumienia i wspólnoty. Tam kobieta słyszy, że nie jest „szalona” ani „słaba”, tylko zraniona i ucząca się zdrowo kochać.

5. Odbudowanie relacji z sobą i światem

Stopniowo uczy się odpoczywać, ufać, odczuwać, wybierać. Odkrywa, że ma prawo do szczęścia, nawet jeśli ktoś bliski nadal tkwi w nałogu.

6. Nadzieja i wiara

Bez nadziei trudno znaleźć siłę do zmiany. Życie obok osoby uzależnionej często niszczy poczucie wartości i sensu. Wtedy potrzebna jest wiara, że zmiana jest możliwa. Dla wielu kobiet źródłem tej siły jest wiara w Boga, który przebacza i kocha bezwarunkowo: daje odwagę, by zaczynać od nowa każdego dnia.

Zdrowienie to odzyskiwanie siebie

Zdrowienie ze współuzależnienia to proces odzyskiwania poczucia własnej wartości i zdrowej relacyjności.

W terapii kobieta zaczyna rozumieć, że jej reakcje są często echem przeszłości. Odkrywa, że w relacji z uzależnionym partnerem odtwarza dawną relację z rodzicem i próbuje wreszcie „uratować” go, by poczuć się kochaną. Współuzależnienie jest reakcją na chaos emocjonalny, który kiedyś był codziennością, a nie wstydliwym znakiem słabości. Zdrowienie oznacza rozstanie z rolą ofiary i odważne powiedzenie sobie: „Już nie muszę ratować, mogę żyć.”

  • nie musisz już zasługiwać na miłość,
  • nie odpowiadasz za cudze emocje,
  • masz prawo do spokoju, radości i wolności,
  • Twoja wartość nie zależy od tego, co robisz dla innych.

Pytania o terapię współuzależnienia

Jak wygląda terapia współuzależnienia w waszym ośrodku?

Terapia współuzależnienia u nas to warsztaty dla rodzin i indywidualne konsultacje z terapeutą lub psychologiem. Warsztat trwa 4-5 godzin i kosztuje od 300 zł, a opłata jest jedna, nawet gdy przychodzi kilka osób z rodziny. Warsztaty odbywają się cyklicznie, a uczestniczyć możesz stacjonarnie albo online. Konsultacja trwa 50 minut i kosztuje 240 zł. Nie musisz mieć własnego nałogu ani skierowania. Na warsztat i na konsultację zapisujesz się wcześniej pod numerem 735 469 430, codziennie od 8:00 do 20:00.

Czy terapię współuzależnienia dostanę bezpłatnie na NFZ?

Tak, w poradni terapii uzależnienia i współuzależnienia, która ma umowę z NFZ. Skierowanie nie jest potrzebne, bo ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej zwalnia z niego osoby zgłaszające się z powodu współuzależnienia (art. 57 ust. 2 pkt 11 lit. b). Członkom rodziny osoby uzależnionej od alkoholu bezpłatną terapię współuzależnienia w placówkach prowadzonych przez samorządy gwarantuje też art. 23 ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Nasz ośrodek jest prywatny, więc warsztaty i konsultacje u nas są płatne. Leczenie uzależnień na NFZ czy prywatnie

Jak wyjść ze współuzależnienia?

Zacznij od zmiany własnych reakcji i nie czekaj, aż bliska osoba pójdzie na leczenie. Przestań chronić ją przed skutkami nałogu: tłumaczyć ją przed innymi, spłacać jej długi, przejmować jej obowiązki. Według Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU) takie przejmowanie odpowiedzialności ułatwia dalsze picie. Weź też pomoc dla siebie, bo, jak zaznacza KCPU, bez fachowej pomocy z zewnątrz bliskim trudno poprawić swoje życie. Obok terapii możesz chodzić na mityngi Al-Anon albo Nar-Anon. Jeśli w domu jest przemoc, dzwoń na Niebieską Linię 800 120 002, bezpłatną i czynną całą dobę. Jak wyjść ze współuzależnienia krok po kroku

Po czym poznać, że jestem współuzależniona?

Po tym, że twoje myśli, uczucia i decyzje kręcą się wokół picia lub brania bliskiej osoby. Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom wymienia między innymi ukrywanie problemu przed innymi, kontrolowanie picia (wylewanie alkoholu, odmierzanie ilości), łagodzenie jego skutków kłamstwem czy spłacaniem długów i przejmowanie obowiązków osoby pijącej. Do tego dochodzą huśtawka nastrojów, lęk, stałe napięcie, samotność i poczucie, że nie możesz odejść. Jeśli rozpoznajesz u siebie kilka z tych sygnałów, porozmawiaj o nich z terapeutą uzależnień. Objawy współuzależnienia od alkoholu

Czy współuzależnienie jest chorobą?

Nie. Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU) pisze, że trudności bliskich osoby pijącej nie są chorobą, tylko zespołem nieprawidłowego przystosowania się do sytuacji problemowej. Ich skutki bywają jednak poważne: u części bliskich rozpoznaje się ostrą reakcję na stres, zaburzenia stresowe pourazowe albo zaburzenia adaptacyjne. KCPU podkreśla też, że osoby bliskie wymagają pomocy. W poradni z umową z NFZ terapia współuzależnienia jest bezpłatna i nie wymaga skierowania.

Gdzie szukać grupy wsparcia i 12 kroków dla współuzależnionych?

W Al-Anon, gdy pije ktoś bliski, albo w Nar-Anon, gdy problemem są narkotyki lub inne uzależnienie bliskiej osoby. Obie wspólnoty opierają się na programie Dwunastu Kroków, nie pobierają opłat członkowskich i utrzymują się z dobrowolnych datków. Część polskojęzycznych mityngów Al-Anon odbywa się przez internet. Spis spotkań znajdziesz na stronach al-anon.org.pl i nar-anon.pl. Grupę możesz łączyć z terapią w poradni albo z konsultacjami u nas. 12 kroków dla współuzależnionych w Al-Anon

Co, jeśli sama zaczęłam pić albo brać leki na uspokojenie?

Powiedz o tym lekarzowi albo terapeucie, bo tak może zaczynać się własne uzależnienie. Według Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom bliscy osoby pijącej czasem sami zaczynają nadużywać substancji psychoaktywnych, zwłaszcza leków nasennych i uspokajających. Nasz ośrodek leczy stacjonarnie kobiety uzależnione od alkoholu, leków i narkotyków. Podstawowe programy trwają 2, 4 lub 6 tygodni i kosztują od 5500 zł, a skierowanie nie jest potrzebne. Przy przyjęciu alkomat musi wskazać 0,0 promila, a terapię poprzedza detoksykacja (co najmniej 7 dni) albo tydzień abstynencji. Bezpłatnie pomoże ci poradnia leczenia uzależnień na NFZ, do której nie potrzebujesz skierowania.

Pamiętaj! Zmiana jest możliwa w każdym momencie Twojego życia!