Lekomanka — kto uzależnia się od leków i w jakim wieku

Lekomania to jedno z najbardziej lekceważonych uzależnień. Aplikowanie leków kojarzymy przecież z dbaniem o zdrowie, a nie z nałogiem — i właśnie dlatego problem tak długo pozostaje niezauważony.

Tymczasem statystyczny portret osoby uzależnionej od leków bywa zaskakujący: najczęściej jest to samotna kobieta po pięćdziesiątce.

Czym jest lekomania?

Uzależnienie od leków to forma toksykomanii — nadmiernego, systematycznego lub okresowego przyjmowania substancji szkodliwie wpływających na organizm.

Samo uzależnienie polega na przymusie zażywania leku w celu uzyskania efektu fizycznego lub psychicznego. Co istotne, leki bywają przyjmowane przede wszystkim po to, aby uniknąć nieprzyjemnych doznań związanych z ich odstawieniem — na przykład bólu głowy czy bezsenności.

Drugą cechą nałogu jest przyjmowanie coraz większych dawek w celu osiągnięcia tego samego skutku. Specjaliści wyróżniają kilka typów lekomanii, między innymi typ morfinowy, kokainowy, amfetaminowy oraz uzależnienie od substancji halucynogennych.

Kto jest najbardziej narażony?

Specjaliści alarmują, że lekomania dotyka zwłaszcza osoby starsze, a czynnikami sprzyjającymi są również płeć oraz relacje z innymi. Poniższa tabela zestawia najważniejsze czynniki ryzyka:

Można powiedzieć, że dla części osób lekomania jest antidotum na samotność. Więcej o tym, jakie są przyczyny lekomanii i jak się ona objawia, piszemy w osobnych wpisach.

Starsi ludzie a reklama leków

Nic dziwnego, że osoby starsze częściej mają problem z uzależnieniem od leków — to one najczęściej zmagają się z różnymi chorobami. Wraz z wiekiem coraz bardziej oswajamy się z codzienną porcją tabletek.

Do tego dochodzą reklamy adresowane do seniorów, które pokazują lek jako antidotum nie tylko na schorzenia, ale nawet na problemy życia codziennego. Trzeba przy tym uczciwie przyznać, że wiele leków jest po prostu potrzebnych — problem zaczyna się tam, gdzie tabletka zastępuje rozwiązanie.

Paradoks — leki, które wpędzają w chorobę

Paradoks polega na tym, że przyjmując leki, które mają ratować zdrowie, można wpaść w sidła innej choroby — lekomanii.

Specjaliści twierdzą, że pierwszym krokiem bywa sięganie po leki dostępne bez recepty. Mają one wprawdzie ulotki ostrzegające przed skutkami ubocznymi, ale starsze osoby często nie odczytają drobnego druku z powodu pogorszenia wzroku.

Ulotki bywają też pisane specjalistycznym językiem. Dlatego wiedzę o lekach wiele osób czerpie z reklam — a to bardzo ryzykowne, bo reklama kieruje się chęcią zysku, a nie pomocą.

Osobnym problemem jest łączenie leków: niektóre zmniejszają przyswajanie innych, a część kombinacji bywa wprost niebezpieczna dla zdrowia. Warto też pamiętać, że bez wielu tabletek dałoby się spokojnie obejść — nawet przy grypie często lepiej po prostu się wyspać, niż faszerować kolejnymi preparatami.

Co się dzieje, gdy odstawisz leki?

Lekomania powoduje tak zwane przestrojenie czynności somatycznych i psychicznych. Ta rewolucja w organizmie jest na tyle duża, że nagłe odstawienie leku skutkuje zaburzeniami czynności organizmu, takimi jak:

• problemy z oddychaniem,
• kłopoty z pracą serca,
• dolegliwości układu pokarmowego.

Właśnie dlatego leków nigdy nie wolno odstawiać na własną rękę. Po dłuższym stosowaniu nagłe przerwanie bywa niebezpieczne dla zdrowia, a nawet życia — odstawianie zawsze powinno przebiegać stopniowo i pod kontrolą specjalistów.

Kiedy sięgnąć po pomoc?

Jeśli lek przestał leczyć, a zaczął być potrzebny do normalnego funkcjonowania, to już wystarczający powód, by porozmawiać ze specjalistą. Lekomania jest w pełni uleczalna, a bezpieczne odstawienie w połączeniu z psychoterapią pozwala wrócić do życia bez tabletki.

W naszym ośrodku prowadzimy terapię lekomanii oraz specjalny program terapii dla seniorek — bo uzależnienie w dojrzałym wieku wymaga szczególnej wrażliwości. Jeśli problem dotyczy ciebie lub bliskiej ci kobiety, skontaktuj się z nami.