Terapia uzależnienia od hazardu u kobiet

Leczenie uzależnień od zachowań a leczenie narkomanii

16 stycznia 2020Zaktualizowano 16 lipca 2026Hazard

Czy narkomania jest tak samo niebezpieczna jak uzależnienie od internetu czy nałóg hazardowy? Zmiany w mózgu bywają podobne — ale leczenie wygląda inaczej.

Zobacz, czym różni się terapia alkoholizmu kobiet i kobiecej narkomanii od leczenia uzależnień behawioralnych.

Co to są uzależnienia behawioralne?

Uzależnienia behawioralne to zaburzenia związane z niekontrolowanym wykonywaniem czynności — a nie z przyjmowaniem substancji psychoaktywnych.

Magdalena Rowicka, autorka książki „Uzależnienia behawioralne. Profilaktyka i terapia", odróżnia nałogi behawioralne od zachowań problemowych lub ryzykownych, do których zalicza na przykład porzucanie szkoły.

Do nałogów behawioralnych zalicza — poza hazardem — między innymi zachowania przystosowawcze, takie jak kompulsywne uprawianie ćwiczeń fizycznych czy kompulsywne robienie zakupów, a także zaburzenia związane z korzystaniem z internetu i graniem w gry.

Sześć kryteriów nałogu behawioralnego

W literaturze przedmiotu wyróżnia się sześć kryteriów pozwalających rozpoznać uzależnienie behawioralne:

Kryterium	Na czym polega
Tolerancja	Rosnące zapotrzebowanie na dane zachowanie
Zaabsorbowanie	Jedno zachowanie dominuje nad wszystkimi pozostałymi
Nawrót	Powracanie do dawnych wzorców po okresach abstynencji
Modyfikacja nastroju	Zachowanie jako sposób radzenia sobie ze złym nastrojem
Symptomy odstawienne	Złość, smutek, poirytowanie lub drżenie rąk, gdy nie można go wykonać
Konflikt	Napięcie z otoczeniem, z własnymi obowiązkami oraz wewnątrz siebie

Warto rozwinąć ostatni punkt. Konflikt bywa potrójny: interpersonalny (z otoczeniem), z innymi własnymi działaniami — pracą, nauką czy hobby — oraz intrapsychiczny, czyli doświadczanie negatywnych emocji z powodu zaangażowania w daną aktywność. Tym ostatnim bywa subiektywne poczucie utraty kontroli.

Substancje a zachowania — najważniejsze różnice

Najbardziej oczywista różnica to sam środek uzależnienia: w narkomanii narkotyk, w alkoholizmie alkohol, a w nałogach behawioralnych — zachowanie. Mimo to zmiany biochemiczne w organizmie, w tym w obrębie neuroprzekaźników, są podobne.

Różnice ujawniają się dopiero w leczeniu:

Cecha	Uzależnienie od substancji	Uzależnienie behawioralne
Abstynencja	Wymagana całkowita — ośrodek może wypisać pacjentkę, u której znajdzie alkohol	Pełna abstynencja zwykle niemożliwa, z wyjątkiem hazardu
Cel terapii	Zaprzestanie przyjmowania substancji	Zmiana formy zachowania z patologicznej na przystosowawczą
Detoksykacja	Pierwszy krok leczenia	Zwykle niepotrzebna, poza wyjątkami jak sterydy przy bigoreksji
Zagrożenie życia	Częstsze — niepełnosprawność, a nawet śmierć	Rzadsze, ale realne

Kluczowa jest druga linijka. Terapia uzależnień behawioralnych nie ma na celu na przykład zaprzestania współżycia — lecz zmianę formy zachowania z patologicznej na zdrową. Nie da się przecież żyć w całkowitej abstynencji od jedzenia, zakupów czy internetu. Wyjątkiem jest hazard, gdzie obowiązuje abstynencja całkowita.

Czy uzależnienia behawioralne są mniej groźne?

Narkomania i alkoholizm częściej skutkują bezpośrednim zagrożeniem życia. Nie znaczy to jednak, że nałogi behawioralne są niegroźne.

Anoreksja czy ortoreksja mogą prowadzić do niedoborów witamin i wyniszczenia organizmu, a seksoholizm zwiększa ryzyko chorób przenoszonych drogą płciową. Lekceważenie uzależnień behawioralnych jest więc błędem.

W naszym ośrodku obejmujemy kobiety kompleksową terapią uzależnień — zarówno od substancji, jak i od zachowań. Jeśli rozpoznajesz u siebie któreś z sześciu kryteriów, skontaktuj się z nami.

Najczęściej zadawane pytania

Czym są uzależnienia behawioralne?

To zaburzenia polegające na niekontrolowanym wykonywaniu czynności, a nie na przyjmowaniu substancji. Zalicza się do nich hazard, kompulsywne kupowanie, kompulsywne ćwiczenia oraz zaburzenia związane z internetem i grami. Odróżnia się je od zachowań po prostu ryzykownych.

Po czym poznać nałóg behawioralny?

Wyróżnia się sześć kryteriów: tolerancję, zaabsorbowanie jednym zachowaniem, nawroty, modyfikację nastroju, symptomy odstawienne oraz konflikt — z otoczeniem, z własnymi obowiązkami i wewnątrz siebie.

Czy leczenie behawioralne wymaga całkowitej abstynencji?

Zwykle nie, bo pełna abstynencja od jedzenia, zakupów czy internetu jest niemożliwa. Celem jest zmiana formy zachowania z patologicznej na przystosowawczą. Wyjątkiem jest hazard, przy którym obowiązuje abstynencja całkowita.

Czy przy nałogach behawioralnych robi się detoks?

Zwykle nie — detoksykacja to pierwszy krok przy uzależnieniu od substancji. Wyjątkiem są sytuacje, w których zachowaniu towarzyszą środki chemiczne, na przykład sterydy przy bigoreksji.

Czy uzależnienia behawioralne są mniej niebezpieczne?

Rzadziej bezpośrednio zagrażają życiu niż narkomania czy alkoholizm, ale bywają groźne. Anoreksja i ortoreksja mogą prowadzić do wyniszczenia organizmu, a seksoholizm zwiększa ryzyko chorób przenoszonych drogą płciową. Zmiany w mózgu są przy tym podobne jak przy substancjach.